پیچ دست ،جزء ابزار کار دستی است که در هنر معرق و منبت چوب کاربرد موثری دارد.
پیچ دست ،شکلی F مانند دارد و دارای 2 فک ثابت و متحرک است . فک متحرک بر روی بدنه ی پیچ دست حرکت داده می شود وتوسط پیچ متصل به آن بسته به سایز پیچ دست می تواند حداکثر فشاری را به سطح ویا جسم مورد نظر وارد کند.
از پیچ دست برای ثابت نگه داشتن قطعه کار ویا تحت فشار قراردادن دو تکه از کار استفاده می شود.
در صورتی که بخواهیم در منبت کاری ،قطعه را ثابت نگه داریم می توانیم با استفاده از پیچ دست (گیره) قطعه ای که روی آن کارمیکنیم را روی میز کارمان ببندیم و ثابت نگه داریم تا بتوانیم با آسودگی خیال از اینکه قطعه کار حرکت نمی کند عملیات منبت کاری را انجام دهیم.
در صورتی که بخواهیم تکه ای از چوب را با دستگاه های مینی فرز سنباده بزنیم برای ثابت نگه داشتن چوب و حفظ ایمنی مناسب نیاز است تا از پیچ دست استفاده کنیم. در این حالت چوب را محکم در یک قسمت و یا دو قسمت ، روی میز کار محکم می کنیم و شروع به سنباده زدن می کنیم و در نهایت محل پیچ دست ها را عوض می کنیم تا کل چوب به صورت یکنواخت سنباده زده شود.
گاهی برای اینکه در معرقکاری قطعه ای از چوب برش شده را روی سطح کار بچسبانیم برای اینکه چوب به صورت یکنواخت و در تمام نواحی روی سطح کار بچسبد باید از پیچ دست استفاده کنیم تا فشار یکنواختی را در تمام قسمت های چوب وارد کند.
گاهی نیز برای انجام کارها در هنر معرق و یا منبت نیاز داریم تا دو و یا چند تکه چوب را به هم پرس کنیم .که در اینصورت با استفاده از چند پیچ دست می توانیم این کار را انجام دهیم.
استفاده از پیچ دست در منبت کاری
بسته به اینکه چوب های ما کوچک هستند ویا بزرگ ،تعداد پیچ دست های مورد نیاز متفاوت خواهد بود .ولی نکته ای که باید به آن توجه کنیم وخیلی مهم است این هست که باید به تمام قسمت های چوب هایی که قرار است پرس شوند فشار یکنواختی اعمال شود. دو عامل بسیار اهمیت دارد:
1- یکی اینکه با توجه به اندازه چوب هایمان از تعدادمناسبی پیچ دست استفاده کنیم .
2- و دیگر اینکه ،اندازه فک های پیچ دست مناسب چوب مورد نظر باشد . مثلا اگر پهنای چوب زیاد باشد بهتر است از پیچ دست های فک بلند استفاده شود تا بتوان فشار را در قسمت های میانی چوب هم اعمال کرد .ولی اگر چوب ها کوچک باشند می توان از پیچ دست های با فک های کوتاه تری استفاده کرد.
یکی از راه حل های خیلی ساده و کاربردی که می تواند تا حد زیادی در زمان پرس کردن به ما کمک کند تا بتوانیم فشار یکنواختی را در کل سطح کار اعمال کنیم استفاده از چوب های کمکی است .که با قرار دادن این چوب های کمکی در بالا و پایین چوب هایی که قرار است پرس شوند و بستن پیچ دست ها فشار را در کل سطح چوب ها پخش می کنیم. البته باید توجه داشته باشیم که چوب کمکی که استفاده می کنیم هم ضخامت کافی داشته باشد که تحت فشار دچار انحنا نشود و هم سطح صاف و یکنواختی داشته باشد. تکه های MDF گزینه مناسبی برای این کار هستند.
نکته:در هنر معرق و منبت به علت ظریف بودن کار،چوب ها نیاز به محافظت بیشتری دارند ؛بنابراین وقتی به هر دلیلی از پیچ دست استفاده می کنیم به علت اینکه فشار ناشی از پیچ دست (در همان قسمتی که پیچ دست بسته می شود) روی چوب اصلی اثر فشردگی ایجاد نکند حتما قبل از بستن پیچ دست از یک تکه چوب ویا سه لایی در قسمتی که فشار اعمال می کند استفاده کنید.
در پایان باید گفت که پیچ دست ها و یا گیره ها به عنوان نگه دارنده و یا ابزاری که فشار زیادی می توانند اعمال کنند در هنر معرق ومنبت بسیار کمک کننده وبا اهمیت هستند.
اگر مایلید تا در خصوص هنر معرق بیشتر بدانید بر روی گزینه معرق کاری چوب چیست کلیک کنید و اگر مایلید در خصوص هنر منبت بیشتر بدانید بر روی گزینه منبت کاری چوب کلیک کنید.
اگر شما هم جزء علاقمندان به هنر معرق کاری ویا منبت کاری هستید و از دیدن محصولات و دست سازه های چوبی لذت می برید و خرید صنایع دستی چوبی معرق کاری و منبت کاری شده برایتان جذاب است می توانید به صفحه فروشگاه زیروبم مراجعه کنید تا از محصولات چوبی دست ساز ما دیدن نمائید.
و جهت استفاده بهتر و آشنایی با بخش های مختلف مجموعه هنری زیروبم می توانید به مقاله آشنایی با مجموعه هنری زیروبم مراجعه نمائید و با بخش های مختلف این مجموعه آشنا شوید.
